## 笔记记录 ### 要点 01 - 积分与极限求和式的转化 根据公式 $$ \int_a^b f(x)dx = \lim_{n\to\infty}\sum_{i=1}^n f(x_i)\Delta x $$ 对于均匀矩形分割的情况,实际上只用分离出 $\frac{1}{n}$ $$ \int_a^b f(x)dx = \lim_{n\to\infty}\sum_{i=1}^n f\left(a + \frac{(b-a) i}{n}\right) \frac{b-a}{n} $$ --- ### 要点 02 - 分式型积分 #### 基本公式 $$ \int \frac{dx}{x^2 + a^2} = \frac{1}{a} \arctan \frac{x}{a} + C \quad (a > 0) $$ **推导**(换元法):令 $x = a \tan t$,则 $dx = a \sec^2 t \, dt$ $$ \int \frac{dx}{x^2 + a^2} = \int \frac{a \sec^2 t}{a^2 + a^2 \tan^2 t} \, dt $$ $$ = \int \frac{a \sec^2 t}{a^2 \sec^2 t} \, dt $$ $$ = \int \frac{dt}{a} $$ $$ = \frac{t}{a} + C $$ $$ = \frac{1}{a} \arctan \frac{x}{a} + C $$ #### 推广形式 $$ \int \frac{dx}{x^2 + a^2} = \frac{1}{a} \arctan \frac{x}{a} + C $$ $$ \int \frac{dx}{b^2 + (x + c)^2} = \frac{1}{b} \arctan \frac{x + c}{b} + C $$ $$ \int \frac{x \, dx}{x^2 + a^2} = \frac{1}{2} \ln(x^2 + a^2) + C $$ $$ \int \frac{dx}{(x^2 + a^2)^2} = \frac{x}{2a^2(x^2 + a^2)} + \frac{1}{2a^3} \arctan \frac{x}{a} + C $$ --- ### 要点 03 - 根号分式型积分 #### 基本公式 $$ \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 + a^2}} = \ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 + a^2}} = \operatorname{arsinh} \frac{x}{a} + C $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 - a^2}} = \ln\left|x + \sqrt{x^2 - a^2}\right| + C \quad (|x| > |a|) $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 - a^2}} = \operatorname{arcosh} \frac{x}{a} + C \quad (|x| > |a|) $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{a^2 - x^2}} = \arcsin \frac{x}{a} + C \quad (|x| < |a|) $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{a^2 - x^2}} = -\arccos \frac{x}{a} + C \quad (|x| < |a|) $$ #### 推导方法 $$ \begin{align} \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 + a^2}} &= \int \frac{a \cosh t}{a \cosh t} \, dt && (x = a \sinh t) \\ &= \int dt \\ &= t + C \\ &= \ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C \end{align} $$ $$ \begin{align} \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 - a^2}} &= \int \frac{a \sinh t}{a \sinh t} \, dt && (x = a \cosh t) \\ &= \int dt \\ &= t + C \\ &= \ln\left|x + \sqrt{x^2 - a^2}\right| + C \end{align} $$ $$ \begin{align} \int \frac{dx}{\sqrt{a^2 - x^2}} &= \int \frac{a \cos t}{a \cos t} \, dt && (x = a \sin t) \\ &= \int dt \\ &= t + C \\ &= \arcsin \frac{x}{a} + C \end{align} $$ #### 等效形式 $$ \int \frac{dx}{\sqrt{x^2 - a^2}} = \ln\left|\frac{x}{a} + \sqrt{\frac{x^2}{a^2} - 1}\right| + C $$ #### 推广形式 $$ \int \frac{dx}{\sqrt{(x + b)^2 + a^2}} = \ln\left|x + b + \sqrt{(x + b)^2 + a^2}\right| + C $$ $$ \int \frac{dx}{\sqrt{(x + b)^2 - a^2}} = \ln\left|x + b + \sqrt{(x + b)^2 - a^2}\right| + C \quad (|x + b| > |a|) $$ $$ \int \frac{x \, dx}{\sqrt{x^2 + a^2}} = \sqrt{x^2 + a^2} + C $$ $$ \int \frac{x \, dx}{\sqrt{x^2 - a^2}} = \sqrt{x^2 - a^2} + C $$ $$ \int \sqrt{x^2 + a^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{x^2 + a^2} + \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C $$ $$ \int \sqrt{x^2 - a^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{x^2 - a^2} - \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 - a^2}\right| + C $$ --- ### 要点 04 - 根号二次型积分 #### 基本公式 $$ \int \sqrt{x^2 + a^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{x^2 + a^2} + \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C $$ $$ \int \sqrt{x^2 - a^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{x^2 - a^2} - \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 - a^2}\right| + C \quad (|x| > |a|) $$ $$ \int \sqrt{a^2 - x^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{a^2 - x^2} + \frac{a^2}{2}\arcsin\frac{x}{a} + C \quad (|x| < |a|) $$ #### 推导方法 $$ \begin{align} \int \sqrt{x^2 + a^2} \, dx &= \int a \cosh t \cdot a \cosh t \, dt = a^2 \int \cosh^2 t \, dt && (x = a \sinh t) \\ &= a^2 \int \frac{\cosh 2t + 1}{2} \, dt = \frac{a^2}{2}\left(\frac{\sinh 2t}{2} + t\right) + C \\ &= \frac{a^2}{2}(\sinh t \cosh t + t) + C \\ &= \frac{x}{2}\sqrt{x^2 + a^2} + \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C \end{align} $$ $$ \begin{align} \int \sqrt{x^2 - a^2} \, dx &= \int a \sinh t \cdot a \sinh t \, dt = a^2 \int \sinh^2 t \, dt && (x = a \cosh t) \\ &= a^2 \int \frac{\cosh 2t - 1}{2} \, dt = \frac{a^2}{2}\left(\frac{\sinh 2t}{2} - t\right) + C \\ &= \frac{a^2}{2}(\sinh t \cosh t - t) + C \\ &= \frac{x}{2}\sqrt{x^2 - a^2} - \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 - a^2}\right| + C \end{align} $$ $$ \begin{align} \int \sqrt{a^2 - x^2} \, dx &= \int a \cos t \cdot a \cos t \, dt = a^2 \int \cos^2 t \, dt && (x = a \sin t) \\ &= \frac{a^2}{2}\left(t + \frac{\sin 2t}{2}\right) + C \\ &= \frac{x}{2}\sqrt{a^2 - x^2} + \frac{a^2}{2}\arcsin\frac{x}{a} + C \end{align} $$ #### 推广形式 $$ \int (x + b)\sqrt{x^2 + a^2} \, dx = \frac{1}{3}(x + b)(x^2 + a^2)^{3/2} - \frac{b}{2}x\sqrt{x^2 + a^2} - \frac{ab^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 + a^2}\right| + C $$ $$ \int x\sqrt{x^2 + a^2} \, dx = \frac{1}{3}(x^2 + a^2)^{3/2} + C $$ $$ \int x\sqrt{x^2 - a^2} \, dx = \frac{1}{3}(x^2 - a^2)^{3/2} + C $$ $$ \int x\sqrt{a^2 - x^2} \, dx = -\frac{1}{3}(a^2 - x^2)^{3/2} + C $$ --- ### 要点 05 - 三角函数积分 #### 降幂公式 $$ \sin^2 x = \frac{1 - \cos 2x}{2} $$ $$ \cos^2 x = \frac{1 + \cos 2x}{2} $$ $$ \sin^3 x = \frac{3\sin x - \sin 3x}{4} $$ $$ \cos^3 x = \frac{3\cos x + \cos 3x}{4} $$ #### 基本积分 $$ \int \sin x \, dx = -\cos x + C $$ $$ \int \cos x \, dx = \sin x + C $$ $$ \int \tan x \, dx = -\ln|\cos x| + C $$ $$ \int \cot x \, dx = \ln|\sin x| + C $$ $$ \int \sec x \, dx = \ln|\sec x + \tan x| + C $$ $$ \int \csc x \, dx = -\ln|\csc x + \cot x| + C $$ $$ \int \sec^2 x \, dx = \tan x + C $$ $$ \int \csc^2 x \, dx = -\cot x + C $$ $$ \int \sec x \tan x \, dx = \sec x + C $$ $$ \int \csc x \cot x \, dx = -\csc x + C $$ #### 万能代换 令 $t = \tan\frac{x}{2}$,则: $$ \sin x = \frac{2t}{1 + t^2}, \quad \cos x = \frac{1 - t^2}{1 + t^2}, \quad dx = \frac{2 \, dt}{1 + t^2} $$ 适用类型:$R(\sin x, \cos x)$(有理函数形式) #### 常用结论 $$ \int \sin^n x \, dx = -\frac{\sin^{n-1} x \cos x}{n} + \frac{n-1}{n}\int \sin^{n-2} x \, dx $$ $$ \int \cos^n x \, dx = \frac{\cos^{n-1} x \sin x}{n} + \frac{n-1}{n}\int \cos^{n-2} x \, dx $$ #### sinⁿ 递推公式推导(分部积分法) 设 $$ I_n = \int \sin^n x \, dx, \quad n \ge 2. $$ 取 $$ u = \sin^{n-1}x, \quad dv = \sin x \, dx, $$ 则 $$ du = (n-1)\sin^{n-2}x \cos x \, dx, \quad v = -\cos x. $$ 分部积分: $$ \begin{aligned} I_n &= uv - \int v \, du \\ &= -\sin^{n-1}x \cos x + (n-1)\int \sin^{n-2}x \cos^2 x \, dx. \end{aligned} $$ 利用 $\cos^2 x = 1 - \sin^2 x$: $$ \int \sin^{n-2}x \cos^2 x \, dx = \int \sin^{n-2}x \, dx - \int \sin^n x \, dx = I_{n-2} - I_n. $$ 代入得 $$ I_n = -\sin^{n-1}x \cos x + (n-1)(I_{n-2} - I_n). $$ 整理含 $I_n$ 的项: $$ \begin{aligned} I_n + (n-1)I_n &= -\sin^{n-1}x \cos x + (n-1)I_{n-2}, \\ n I_n &= -\sin^{n-1}x \cos x + (n-1)I_{n-2}. \end{aligned} $$ 于是 $$ \boxed{I_n = -\frac{\sin^{n-1}x \cos x}{n} + \frac{n-1}{n} I_{n-2}},\quad n\ge 2. $$ 需要两个初始条件: - $I_0 = \int dx = x + C$ - $I_1 = \int \sin x \, dx = -\cos x + C$ #### cosⁿ 递推公式推导 类似地,设 $J_n = \int \cos^n x \, dx$,取 $u = \cos^{n-1}x$,$dv = \cos x \, dx$,利用 $\sin^2 x = 1 - \cos^2 x$,可得: $$ \boxed{J_n = \frac{\cos^{n-1}x \sin x}{n} + \frac{n-1}{n} J_{n-2}},\quad n\ge 2 $$ 需要两个初始条件: - $J_0 = \int dx = x + C$ - $J_1 = \int \cos x \, dx = \sin x + C$ #### 点火公式(Wallis 公式) 利用 $\sin^n$ 递推公式在 $[0, \frac{\pi}{2}]$ 上积分,边界项为零: $$ J_n = \int_0^{\pi/2} \sin^n x \, dx = \frac{n-1}{n} J_{n-2} $$ **递推过程**: $$ \begin{aligned} J_n &= \int_0^{\pi/2} \sin^n x \, dx = \left[-\frac{\sin^{n-1} x \cos x}{n}\right]_0^{\pi/2} + \frac{n-1}{n} J_{n-2} \\ &= \frac{n-1}{n} J_{n-2} \end{aligned} $$ 同理 $\displaystyle \int_0^{\pi/2} \cos^n x \, dx = J_n$(对称性)。 常见值: $$ J_2 = \frac{\pi}{4},\quad J_3 = \frac{2}{3},\quad J_4 = \frac{3\pi}{16},\quad J_5 = \frac{8}{15} $$ --- $$ \int \sec^n x \, dx = \frac{\sec^{n-2} x \tan x}{n-1} + \frac{n-2}{n-1}\int \sec^{n-2} x \, dx \quad (n \neq 1) $$ $$ \int \csc^n x \, dx = -\frac{\csc^{n-2} x \cot x}{n-1} + \frac{n-2}{n-1}\int \csc^{n-2} x \, dx \quad (n \neq 1) $$ **secⁿ 递推公式推导**(分部积分法): 设 $I_n = \int \sec^n x \, dx$,改写为 $\int \sec^{n-2} x \cdot \sec^2 x \, dx$。 令 $u = \sec^{n-2} x$,$dv = \sec^2 x \, dx$,则: $$ du = (n-2)\sec^{n-2} x \tan x \, dx,\quad v = \tan x $$ 代入分部积分公式 $\int u \, dv = uv - \int v \, du$: $$ \begin{aligned} I_n &= \sec^{n-2} x \tan x - \int \tan x \cdot (n-2)\sec^{n-2} x \tan x \, dx \\ &= \sec^{n-2} x \tan x - (n-2)\int \sec^{n-2} x \tan^2 x \, dx \end{aligned} $$ 利用 $\tan^2 x = \sec^2 x - 1$: $$ I_n = \sec^{n-2} x \tan x - (n-2)\int \sec^{n-2} x (\sec^2 x - 1) \, dx $$ $$ I_n = \sec^{n-2} x \tan x - (n-2) I_n + (n-2) I_{n-2} $$ 移项合并 $I_n$ 项: $$ (n-1) I_n = \sec^{n-2} x \tan x + (n-2) I_{n-2} $$ $$ \boxed{I_n = \frac{\sec^{n-2} x \tan x}{n-1} + \frac{n-2}{n-1} I_{n-2}} $$ 需要两个初始条件: - $I_1 = \int \sec x \, dx = \ln|\sec x + \tan x| + C$ - $I_2 = \int \sec^2 x \, dx = \tan x + C$ **cscⁿ 递推公式推导**类似,利用 $\cot^2 x = \csc^2 x - 1$。 --- #### 递推式的完全展开 递推公式重复代入即可展开为有限项和(初等函数的闭式表达)。 **sinⁿ / cosⁿ 的完全展开**(不定积分,设 $I_n = \int \sin^n x \, dx$): 边界条件 $I_0 = x + C,\; I_1 = -\cos x + C$ $$ \begin{aligned} I_n &= -\frac{\sin^{n-1} x \cos x}{n} + \frac{n-1}{n} \left(-\frac{\sin^{n-3} x \cos x}{n-2}\right) + \frac{n-1}{n}\cdot\frac{n-3}{n-2} \left(-\frac{\sin^{n-5} x \cos x}{n-4}\right) + \cdots \\[4pt] &= -\cos x \sum_{k=1}^{n} \frac{(n-1)!!}{(n-k)!!} \cdot \frac{\sin^{n-k} x}{(n-k+1)!!} \quad \text{(示意模式)} \end{aligned} $$ 更清晰地,按奇偶展开: **$n$ 为偶数**($n=2m$): $$ \begin{aligned} \int \sin^{2m} x \, dx &= -\cos x \sum_{k=1}^{m} \frac{(2m-1)(2m-3)\cdots(2m-2k+1)}{(2m-2)(2m-4)\cdots(2m-2k+2)} \cdot \frac{\sin^{2m-2k+1} x}{2m-2k+1} + C \end{aligned} $$ 其中 $C$ 为常数项(来自 $I_0$)。 **$n$ 为奇数**($n=2m+1$): $$ \begin{aligned} \int \sin^{2m+1} x \, dx &= -\cos x \sum_{k=1}^{m} \frac{(2m)(2m-2)\cdots(2m-2k+2)}{(2m-1)(2m-3)\cdots(2m-2k+1)} \cdot \frac{\sin^{2m-2k+1} x}{2m-2k+2} + C \end{aligned} $$ 其中 $C$ 来自 $I_1 = -\cos x$ 项。 **实际记忆**:通常直接用递推公式比记忆展开式更实用,考试中一般只需求特定 $n$ 的值或用到递推关系。 **secⁿ 的完全展开**(设 $I_n = \int \sec^n x \, dx$): 递推式同样可展开,以奇数/偶数分界: **$n$ 为偶数**($n=2m$,终止于 $I_2 = \tan x + C$): $$ I_{2m} = \sum_{k=1}^{m} \frac{(2m-2)(2m-4)\cdots(2m-2k+2)}{(2m-1)(2m-3)\cdots(2m-2k+1)} \cdot \frac{\sec^{2m-2k} x \tan x}{2m-2k+1} + C $$ 例如: $$ \begin{aligned} I_2 &= \tan x + C \\[2pt] I_4 &= \frac{1}{3}\sec^2 x \tan x + \frac{2}{3}\tan x + C \\[2pt] I_6 &= \frac{1}{5}\sec^4 x \tan x + \frac{4}{15}\sec^2 x \tan x + \frac{8}{15}\tan x + C \end{aligned} $$ **$n$ 为奇数**($n=2m+1$,终止于 $I_1 = \ln|\sec x + \tan x| + C$): $$ \begin{aligned} I_{2m+1} &= \sum_{k=1}^{m} \frac{(2m-1)(2m-3)\cdots(2m-2k+1)}{(2m)(2m-2)\cdots(2m-2k+2)} \cdot \frac{\sec^{2m-2k+1} x \tan x}{2m-2k+2} + \frac{(2m-1)!!}{(2m)!!} \ln|\sec x + \tan x| + C \end{aligned} $$ 例如: $$ \begin{aligned} I_1 &= \ln|\sec x + \tan x| + C \\[2pt] I_3 &= \frac{1}{2}\sec x \tan x + \frac{1}{2}\ln|\sec x + \tan x| + C \\[2pt] I_5 &= \frac{1}{4}\sec^3 x \tan x + \frac{3}{8}\sec x \tan x + \frac{3}{8}\ln|\sec x + \tan x| + C \end{aligned} $$ --- #### 积化和差 $$ \sin A \cos B = \frac{1}{2}\sin(A+B) + \frac{1}{2}\sin(A-B) $$ $$ \cos A \cos B = \frac{1}{2}\cos(A+B) + \frac{1}{2}\cos(A-B) $$ $$ \sin A \sin B = \frac{1}{2}\cos(A-B) - \frac{1}{2}\cos(A+B) $$ --- ### 要点 06 - 换元积分法 #### 第一类换元法(凑微分法) 若 $\int f(u) \, du = F(u) + C$,$u = \varphi(x)$ 可微,则: $$ \int f[\varphi(x)] \, \varphi'(x) \, dx = \int f(u) \, du = F(u) + C = F[\varphi(x)] + C $$ **核心思想**:将被积函数中一部分"凑"成某个函数的导数,令其为一个新变量。 **常见凑微分形式**: | 类型 | 凑微分 | 令 $u$ | |------|--------|--------| | $\int f(ax+b) \, dx$ | $\displaystyle\frac{1}{a} \int f(ax+b) \, d(ax+b)$ | $u = ax+b$ | | $\int f(x^n) \cdot x^{n-1} \, dx$ | $\displaystyle\frac{1}{n} \int f(x^n) \, d(x^n)$ | $u = x^n$ | | $\int f(\sin x) \cos x \, dx$ | $\displaystyle\int f(\sin x) \, d(\sin x)$ | $u = \sin x$ | | $\int f(\cos x) \sin x \, dx$ | $\displaystyle-\int f(\cos x) \, d(\cos x)$ | $u = \cos x$ | | $\int f(\tan x) \sec^2 x \, dx$ | $\displaystyle\int f(\tan x) \, d(\tan x)$ | $u = \tan x$ | | $\int f(e^x) e^x \, dx$ | $\displaystyle\int f(e^x) \, d(e^x)$ | $u = e^x$ | | $\int f(\ln x) \frac{1}{x} \, dx$ | $\displaystyle\int f(\ln x) \, d(\ln x)$ | $u = \ln x$ | | $\int f(\arcsin x) \frac{dx}{\sqrt{1-x^2}}$ | $\displaystyle\int f(\arcsin x) \, d(\arcsin x)$ | $u = \arcsin x$ | | $\int f(\arctan x) \frac{dx}{1+x^2}$ | $\displaystyle\int f(\arctan x) \, d(\arctan x)$ | $u = \arctan x$ | **示例**: $$ \int \frac{dx}{x \ln x} = \int \frac{d(\ln x)}{\ln x} = \ln|\ln x| + C $$ --- #### 第二类换元法(变量代换法) 令 $x = \psi(t)$,其中 $\psi(t)$ 单调可导且 $\psi'(t) \neq 0$,则: $$ \int f(x) \, dx = \int f[\psi(t)] \, \psi'(t) \, dt $$ **常用代换类型**: ##### 1. 三角代换 | 被积函数含 | 代换 | 适用区间 | 微元 | |-----------|------|---------|------| | $\sqrt{a^2 - x^2}$ | $x = a \sin t$ | $\displaystyle[-\frac{\pi}{2}, \frac{\pi}{2}]$ | $dx = a \cos t \, dt$ | | $\sqrt{a^2 + x^2}$ | $x = a \tan t$ | $\displaystyle(-\frac{\pi}{2}, \frac{\pi}{2})$ | $dx = a \sec^2 t \, dt$ | | $\sqrt{x^2 - a^2}$ | $x = a \sec t$ | $\displaystyle[0, \frac{\pi}{2}) \cup (\frac{\pi}{2}, \pi]$ | $dx = a \sec t \tan t \, dt$ | ##### 2. 双曲函数代换 | 被积函数含 | 代换 | 微元 | |-----------|------|------| | $\sqrt{a^2 + x^2}$ | $x = a \sinh t$ | $dx = a \cosh t \, dt$ | | $\sqrt{x^2 - a^2}$ | $x = a \cosh t$ | $dx = a \sinh t \, dt$ | 双曲函数代换优势:无需分类讨论符号,计算更简洁。 ##### 3. 根式代换 令 $t = \sqrt[n]{ax + b}$,则 $x = \dfrac{t^n - b}{a}$,$dx = \dfrac{n t^{n-1}}{a} \, dt$ 适用类型:$\displaystyle\int R(x, \sqrt[n]{ax+b}) \, dx$ ##### 4. 倒代换 令 $x = \dfrac{1}{t}$,则 $dx = -\dfrac{1}{t^2} \, dt$ 适用类型:分母次数比分子次数高较多时(通常差 $2$ 次以上) ##### 5. 指数代换 令 $t = e^x$,则 $x = \ln t$,$dx = \dfrac{dt}{t}$ 适用类型:$\displaystyle\int R(e^x) \, dx$ ##### 6. 万能代换 令 $t = \tan\dfrac{x}{2}$,则: $$ \sin x = \frac{2t}{1+t^2}, \quad \cos x = \frac{1-t^2}{1+t^2}, \quad dx = \frac{2}{1+t^2} \, dt $$ 适用类型:$R(\sin x, \cos x)$ 有理函数形式(已在要点 05 中列出) --- #### 两类换元法对比 | 对比项 | 第一类换元法(凑微分) | 第二类换元法(变量代换) | |-------|----------------------|----------------------| | 本质 | $u = \varphi(x)$,从 $x$ 到 $u$ | $x = \psi(t)$,从 $x$ 到 $t$ | | 适用场景 | 被积函数中有"导数因子" | 被积函数含根式、复杂表达式 | | 操作难度 | 较简单,需观察导数关系 | 较复杂,需选择合适的代换 | | 常见类型 | 凑微分表 | 三角/双曲/根式/倒代换 | --- ### 要点 07 - 分部积分法 #### 基本公式 由乘法求导法则 $(uv)' = u'v + uv'$ 两边积分得: $$ \int u \, dv = uv - \int v \, du $$ 或写作: $$ \int u(x) v'(x) \, dx = u(x) v(x) - \int v(x) u'(x) \, dx $$ **核心思想**:将被积函数分为两部分 $u$ 和 $dv$,通过公式将不易直接积分的部分转化为更易积分的形式。 --- #### 选择 $u$ 和 $dv$ 的原则 **关键**:$u$ 应使导数变简单,$dv$ 应易于积分。 ##### LIATE 优先序(反-对-幂-三-指) 按以下顺序选择 $u$(优先级从高到低): | 类别 | 英文 | 示例 | |-----|------|------| | **L** - 反三角函数 | **L**ogarithmic inverse | $\arcsin x, \arctan x$ | | **I** - 对数函数 | **I**nverse trigonometric | $\ln x, \log_a x$ | | **A** - 幂函数 | **A**lgebraic | $x^n, ax+b$ | | **T** - 三角函数 | **T**rigonometric | $\sin x, \cos x, \sec^2 x$ | | **E** - 指数函数 | **E**xponential | $e^x, a^x$ | **规则**:排名靠前的选为 $u$,靠后的选为 $dv$。 **示例**: $$ \int x e^x \, dx \quad \Longrightarrow \quad u = x,\; dv = e^x \, dx $$ $$ \int x \ln x \, dx \quad \Longrightarrow \quad u = \ln x,\; dv = x \, dx $$ $$ \int e^x \sin x \, dx \quad \Longrightarrow \quad u = \sin x,\; dv = e^x \, dx \text{(指数和三角函数任选其一)} $$ --- #### 常见类型与技巧 ##### 类型 1:幂函数 $\times$ 指数/三角函数($u$ 取幂函数) $$ \int x^n e^{ax} \, dx,\quad \int x^n \sin(ax) \, dx,\quad \int x^n \cos(ax) \, dx $$ 令 $u = x^n$,$dv = e^{ax} \, dx$(或 $\sin(ax) \, dx$、$\cos(ax) \, dx$),**需多次分部**直至幂次降为 $0$。 ##### 类型 2:幂函数 $\times$ 对数/反三角($u$ 取对数/反三角) $$ \int x^n \ln x \, dx,\quad \int x^n \arcsin x \, dx,\quad \int x^n \arctan x \, dx $$ 令 $u = \ln x$(或 $\arcsin x$、$\arctan x$),$dv = x^n \, dx$,一次分部即可消去对数/反三角。 ##### 类型 3:指数 $\times$ 三角函数(循环分部) $$ \int e^{ax} \sin(bx) \, dx,\quad \int e^{ax} \cos(bx) \, dx $$ 任选其一为 $u$,两次分部后出现原积分,**移项求解**。 **示例**: $$ \begin{align} I &= \int e^{ax} \sin(bx) \, dx \\ &= -\frac{e^{ax} \cos(bx)}{b} + \frac{a}{b} \int e^{ax} \cos(bx) \, dx \\ &= -\frac{e^{ax} \cos(bx)}{b} + \frac{a}{b}\left(\frac{e^{ax} \sin(bx)}{b} - \frac{a}{b} I\right) \\ &\Rightarrow I = \frac{e^{ax}(a \sin(bx) - b \cos(bx))}{a^2 + b^2} + C \end{align} $$ ##### 类型 4:单独一个函数 $$ \int \ln x \, dx,\quad \int \arcsin x \, dx,\quad \int \arctan x \, dx $$ 令 $u = \ln x$(或 $\arcsin x$、$\arctan x$),**$dv = dx$**(凑出 $1$ 作为 $dv$)。 **示例**: $$ \int \ln x \, dx = x \ln x - \int x \cdot \frac{1}{x} \, dx = x \ln x - x + C $$ ##### 类型 5:分部与换元结合 先换元化简,再分部积分。常见于被积函数含复合结构时。 --- #### 分部积分法推广公式 反复应用分部积分法则可得: $$ \int u v^{(n+1)} \, dx = u v^{(n)} - u' v^{(n-1)} + u'' v^{(n-2)} - \cdots + (-1)^{n+1} \int u^{(n+1)} v \, dx $$ --- ### 要点 08 - 有理分式积分 #### 基本概念 **有理分式**:两个多项式的比 $\dfrac{P(x)}{Q(x)}$ **真分式**:分子次数 $<$ 分母次数 **假分式**:分子次数 $\geq$ 分母次数,需先化为多项式 + 真分式 #### 部分分式分解法 将真分式分解为若干简单分式之和: ##### 1. 分母仅有线性因子 若分母可分解为 $(x-a_1)^{m_1}(x-a_2)^{m_2}\cdots$,则: $$ \frac{P(x)}{Q(x)} = \frac{A_1}{x-a_1} + \frac{A_2}{(x-a_1)^2} + \cdots + \frac{A_{m_1}}{(x-a_1)^{m_1}} + \frac{B_1}{x-a_2} + \cdots $$ ##### 2. 分母含二次因子 若分母含不可约二次因子 $x^2+px+q$,则对应项为: $$ \frac{Ax+B}{x^2+px+q}, \quad \frac{Ax+B}{(x^2+px+q)^n} $$ #### 常见积分类型 ##### 类型 1:一次因子 $$ \int \frac{dx}{x-a} = \ln|x-a| + C $$ $$ \int \frac{dx}{(x-a)^n} = -\frac{1}{(n-1)(x-a)^{n-1}} + C \quad (n \neq 1) $$ ##### 类型 2:二次质因子 配方后分项积分: $$ \int \frac{x}{x^2+px+q} \, dx = \frac{1}{2}\ln(x^2+px+q) - \frac{p}{2}\int \frac{dx}{x^2+px+q} $$ 对于 $\displaystyle\int \frac{dx}{x^2+px+q}$,配方: $$ x^2+px+q = \left(x+\frac{p}{2}\right)^2 + \left(q-\frac{p^2}{4}\right) $$ 则: $$ \int \frac{dx}{x^2+px+q} = \frac{2}{\sqrt{4q-p^2}} \arctan \frac{2x+p}{\sqrt{4q-p^2}} + C \quad (4q > p^2) $$ ##### 类型 3:二次因子幂次 $$ \int \frac{dx}{(x^2+a^2)^n} = \frac{x}{2a^2(n-1)(x^2+a^2)^{n-1}} + \frac{2n-3}{2a^2(n-1)}\int \frac{dx}{(x^2+a^2)^{n-1}} $$ 特别地,当 $n=2$ 时: $$ \int \frac{dx}{(x^2+a^2)^2} = \frac{x}{2a^2(x^2+a^2)} + \frac{1}{2a^3}\arctan\frac{x}{a} + C $$ #### 积分步骤总结 1. **化简**:假分式化为多项式 + 真分式 2. **分解**:对分母因式分解,写出部分分式形式 3. **待定系数**:比较系数或代值法求系数 4. **积分**:逐项积分 #### 示例 **例**:求 $\displaystyle\int \frac{x+3}{x^2-5x+6} \, dx$ 解:分母因式分解 $x^2-5x+6 = (x-2)(x-3)$ 设 $\displaystyle\frac{x+3}{(x-2)(x-3)} = \frac{A}{x-2} + \frac{B}{x-3}$ 则 $x+3 = A(x-3) + B(x-2) = (A+B)x - (3A+2B)$ 比较系数:$\begin{cases} A+B=1 \\ 3A+2B=-3 \end{cases} \Rightarrow A=-5, B=6$ 故 $\displaystyle\int \frac{x+3}{x^2-5x+6} \, dx = \int\left(\frac{-5}{x-2} + \frac{6}{x-3}\right)dx = -5\ln|x-2| + 6\ln|x-3| + C$ --- ### 知识点 - 定积分的定义 - 黎曼和与积分的关系 - 均匀分割技巧 - $\frac{1}{x^2 + a^2}$ 型积分公式 - $\frac{1}{\sqrt{x^2 \pm a^2}}$ 型积分公式 - $\sqrt{x^2 \pm a^2}$ 型积分公式 - 三角函数积分(降幂、万能代换、积化和差) - 第一类换元法(凑微分法) - 第二类换元法(变量代换法:三角/双曲/根式/倒代换) - 分部积分法(LIATE 优先序) - 循环分部与移项求解 - 有理分式积分(部分分式分解法)